Saint Petersburg  với 5 triệu dân là thành phố lớn thứ nhì của nước Nga sau Mạc Tư Khoa (Moscow) đồng thời cũng là một hải cảng quan trọng của Nga trên Biển Baltic. Thành phố này được thiết lập bởi Peter Đại Đế vào năm 1703. Năm 1914 Saint Petersburg đổi tên thành Petrograd và tới năm 1924 dưới chế độ Cộng Sản lại đổi tên một lần nữa thành Leningrad. Phải chờ cho tới khi Liên Bang Sô Viết xụp đổ vào năm 1991 thì thành phố này mới lại được gọi trở lại là Saint Petersburg. Trong những khoảng thời gian giữa 1713-1728 và 1732-1918 Saint Petersburg được coi là thủ đô của nhà vua Nga. Đến năm 1918 chính phủ trung ương Nga chuyển tới Mạc Tư Khoa.
Saint Petersburg là thành phố tây phương hóa nhất của nước Nga, đồng thời nó cũng là thủ đô văn hóa của nước này. Unesco đã công nhận khu vực trung tâm thành phố và những tượng đài của Saint Petersburg như là một trong những di sản của thế giới. Chính tại đây người ta thấy có viện bảo tàng Hermitage, một trong những bảo tàng lớn nhất thế giới. Tiên khởi Saint Petersburg là một pháo đài có tên là Nyenskans do những di dân người Thụy Điển xây lên ở cửa con sông Neva vào năm 1611. Xung quanh pháo đài này một thị trấn nhỏ mang tên Nyen từ từ mọc lên.  Sau này Peter Đại Đế, vì muốn mở mang nền hàng hải, mới để ý tới nơi này, ông muốn Nga có một hải cảng trên biển Baltic để thay thế cho hải cảng Arkhangelsk trên Bạch Hải ( White Sea) là một hải cảng ở tuốt phía Bắc không hoạt động được vào mùa Đông vì băng tuyết phủ.

Peter Đại Đế bèn chiếm Nyenkans trong cuộc Bắc chiến vào năm 1703 và thay pháo đài này bằng pháo đài Peter và Paul được xây cất xa cửa biển hơn – 5km vào sâu hơn trong đất liền – trên một hòn đảo có tên là Zayachy. Từ đó Saint Petersburg bắt đầu nảy nở thành một thành phố. Theo lệnh của Peter Đại Đế, những nông dân khắp nước Nga bị bắt đi làm tại những công trường cùng với những tù binh người Thụy Điển để xây dựng thành phố Saint Petersburg và hàng vạn người đã phải hy sinh. Năm 1712, khi thành phố xây dựng gần xong quanh Công trường Trinity – Trinity Square - Peter Đại Đế chuyển thủ đô từ Mạc Tư Khoa tới Saint Petersburg. Tới năm 1716, dưới sự điều hành của kiến trúc sư Domenico Trezzini, một người Ý lai Thuỵ Sĩ, một kế hoạch phát triển trung tâm Saint Peterburg được phác họa và bắt đầu được thực hiện trên hòn đào Vasilyevsky nhưng không xong. Sau đó Kiến trúc Sư người Pháp Jean-Baptiste Alexandre Le Blond được Peter Đại Đế đề cử thay thế để cầm đầu cuộc thiết kế thành phố. Chính vì vậy mà nhiều công trình xây dựng tại Saint Petersburg mang lối kiến trúc Baroque Ý như lâu đài  Menshikow, Viện Bảo tàng Kunstkamera, Thánh Đ ường Peter và Paul, toàn nhà Twelve Collegia...
Năm 1725 Peter Đại đế mênh chung, khi đó ông mới 52 tuổi. Ước muốn mang tới một nước Nga tân tiến của ông đã không được những quan lại trong triều đình tán thành nên ông đã là nạn nhân của nhiều vụ âm mưu ám sát kể cả vụ mưu phản mà chính người con trai ông dính líu vào. Năm 1727 Hoàng Đế Peter II của nước Nga đã chuyển hoàng cung về lại Mạc Tư Khoa nhưng chỉ 4 năm sau Hoàng Hậu Anna của Nga đã lại chọn Saint Petersburg làm thủ đô cho Đế Quốc Nga và trong suốt 186 năm kế đó triều đình các nhà vua Nga thuộc giòng tộc Romanov luôn đóng đô ở Saint Petersburg cho tới khi bị lật đổ bởi cuộc Cách mạng của Cộng Sản năm 1917.